“บ้าน เป็นสิ่งที่เราต้องเจอในทุกวัน เราเลยพยายามออกแบบรายละเอียดลงไป เพื่อให้บ้านมีคาแร็กเตอร์ ซึ่งเมื่อผู้อยู่อาศัยได้ซึมซับคาแร็กเตอร์เหล่านั้น เขาจะเกิดความรู้สึกรักในของของเขา มันจะทำให้เขาเห็นคุณค่าของสเปซในงานออกแบบของตัวเอง เกิดความรักในสถาปัตยกรรมที่เขาอยู่ เหมือนเราภูมิใจในบ้านของเรา”
เมื่อ บ้าน มอบความภาคภูมิใจในฐานะของการ ‘เป็นเจ้าของ’ บ้านจึงไม่เพียงเป็นสถานที่พักอาศัยสำหรับการพักผ่อน แต่ยังแสดงถึงความชื่นชอบ ความเป็นตัวเองของผู้อยู่อาศัย ที่มักจะซ่อนอยู่ในรายละเอียดเล็กๆ ที่เราคาดไม่ถึง นี่จึงเป็นเหตุผลว่าทำไม คุณแอม -อรชุมา สาระยาสถาปนิก จาก Common Space Architect ถึงตั้งใจออกแบบ รีโนเวทบ้านเก่าขนาด 50 ตารางวาของคุณพ่อคุณแม่ให้มีรายละเอียดของงานดีไซน์มากมายที่ซ่อนอยู่
คุณแอม -อรชุมา สาระยา สถาปนิกจาก Common Space Architect
‘ปลูกเรือนตามใจผู้อยู่’ เมื่อคุณพ่อคุณแม่ ได้เป็นเจ้าของบ้านอย่างแท้จริง
เมื่อคุณพ่อคุณแม่ เริ่มเข้าสู่วัยเกษียณ รวมถึงลูกๆ ที่ต่างก็แยกย้ายออกไปสร้างบ้านและมีครอบครัวเป็นของตัวเอง คุณแอม ลูกสาวผู้เป็นสถาปนิกจึงเริ่มลงมือวางแผนที่จะรีโนเวทบ้านเก่าอายุกว่า 40 ปีให้ตอบโจทย์การอยู่อาศัยของผู้สูงอายุ รวมถึงตอบสนองไลฟ์สไตล์และกิจกรรมที่คุณพ่อคุณแม่ชื่นชอบ เช่นเดียวกับสำนวนที่บอกเราว่า ปลูกบ้านก็ต้องตามใจผู้อยู่อาศัย
บริเวณหน้าบ้านถูกออกแบบให้เป็นลานไม้กระถาง หรือกระบะต้นไม้ที่ดูแลได้ง่าย ตามความต้องการของคุณแม่ ผู้ที่มักใช้เวลาว่างไปกับการปลูกต้นไม้ ทำอาหาร เล่นโยคะ และทำงานศิลปะ ต่อเนื่องจากลานหน้าบ้าน คุณแอมจึงออกแบบให้มีชานหน้าบ้านที่ยื่นยาวออกไป เพื่อให้คุณแม่สามารถยืดเส้น ยืดสาย เล่นโยคะในยามเช้าและมองเห็นพื้นสีเขียวจากไม้กระถางเล็กใหญ่ที่รายล้อม รวมถึงมีชั้นคอนกรีตเล็กๆทำชั้นคอนกรีตเล็กๆ เผื่อสำหรับนั่งพักหรือสามารถวางกระถางต้นไม้ได้

การรีโนเวทในเฟสแรกเริ่มต้นที่ชั้นล่างเป็นหลัก ซึ่งเดิมบ้านหลังเก่าจะมาพร้อมปัญหาทึบตัน มีหน้าต่างน้อย ทำให้แสงธรรมชาติไม่เข้าถึงโซนภายใน การออกแบบในครั้งนี้จึงต้องดีไซน์ช่องเปิดใหม่ทั้งหมด เพื่อแก้ปัญหาในเรื่องแสง ส่งเสริมความเป็นบ้านของผู้สูงอายุที่ต้องโปร่ง มีอากาศธรรมชาติถ่ายเท และที่สำคัญคือ ต้องอยู่สบาย
ภาพบ้านก่อนการรีโนเวท

ส่วนพื้นที่ซักล้างภายนอกมีขนาดใหญ่เกินความต้องการในปัจจุบัน อีกทั้งเดิมยังถูกปิดเป็นผนังที่มีเพียงบานหน้าต่างขนาดเล็ก โซนนี้จึงถูกออกแบบขึ้นใหม่โดยกั้นเป็นคอร์ดเล็กๆ ด้วยเสาคอนกรีตที่เว้นช่องว่างถี่ๆ เพื่อสร้างความปลอดภัยอีกหนึ่งระดับ ทำให้บ้านหลังนี้ไม่จำเป็นต้องมีเหล็กดัดมารบกวนสายตาเหมือนบ้านไทยที่เราคุ้นเคย นอกจากนั้นยังมีการออกแบบบานหน้าต่างให้เปิดสูงถึงพื้น สามารถวางกระถางต้นไม้บางส่วน พร้อมทั้งเปิดรับแสง และอากาศธรรมชาติจากภายนอกให้เข้าสู่พื้นที่ภายใน บ้านที่เคยมืด และทึบตันจึงนำเอาแสงแดดรำไรที่ทะลุผ่านช่องเปิดเข้ามา พื้นที่นั่งเล่นภายในบ้านที่สามารถมองเห็นท้องฟ้าได้ เงาต้นไม้ที่พลิ้วไปตามลม สิ่งเหล่านี้ถึงแม้จะเป็นเพียงรายละเอียดเล็กๆ น้อยๆ แต่กลับส่งผลไม่น้อยต่อความรู้สึกของผู้อยู่อาศัย

‘Poetic Architecture’ เมื่อบ้านเป็นสถาปัตยกรรมที่สร้างอารมณ์และความรู้สึก
สำหรับการออกแบบบ้านหลังนี้ หากมองผิวเผินเราอาจจะมองเห็นเพียงความเรียบง่าย แต่แท้จริงแล้วกลับมีอารมณ์ขององค์ประกอบร่วมสมัยบางอย่างที่ส่งกลิ่นอาย ความรู้สึก โดยเล่าว่า “เราจะเน้นไปในแง่ของรูปทรง หรืออะไรที่ทำให้เกิดมู้ดแอนด์โทนที่ทำให้บ้านกลมกลืน เข้ากัน ต้องบอกก่อนว่า งานออกแบบของเราจะเน้นเป็นแบบ Poetic Architecture หรือ สถาปัตยกรรมที่ทำให้เกิดอารมณ์ ความรู้สึกร่วมกับบ้าน เราไม่ได้ตั้งโจทย์ว่าอยากได้บ้านที่มินิมอล หรือบ้านที่เรียบง่าย แต่เราจะเน้นไปที่อารมณ์ ว่าอยากให้บ้านหลังนี้สร้างความรู้สึกแบบไหน”



ห้องที่ต่อจากชานหน้าบ้าน เป็นห้องทำงานศิลปะยามว่างของคุณแม่ โดยที่คุณแอมเก็บรักษาระดับของบ้านเดิมเอาไว้ และเปลี่ยนเพียงแค่ทิศทางของบันได เพื่อให้สามารถสัญจรได้อย่างสะดวกมากขึ้น รวมถึงเปลี่ยนผนังของห้องเป็นกระจกทั้งหมด เพื่อให้แสงธรรมชาติจากหน้าบ้านสามารถผ่านเข้ามาได้ รวมถึงมองเห็นพื้นที่สีเขียวจากสวนไม้กระถางที่คุณแม่ออกแบบไว้ เปิดรับบรรยากาศภายนอก เพื่อเอื้อต่ออารมณ์และการสร้างสรรค์ผลงานให้ได้มากที่สุด

‘หัวใจของงานรีโนเวท’ การหาจุดร่วมระหว่างของเก่าและของใหม่
“หัวใจของการรีโนเวท คือ เราไม่ได้อนุรักษ์เพียงอย่างเดียว แต่เราพยายามหาจุดร่วมที่สามารถอยู่ด้วยกันได้ พอเราทำงานรีโนเวทมาค่อนข้างเยอะ เราจะเห็นถึงความหวงของ ของเจ้าของบ้านแต่ละท่าน บางอย่างเขาก็ไม่อยากเปลี่ยนแปลงหรือทิ้ง เพราะมันมีเรื่องราวที่เขาผูกพันกับองค์ประกอบนั้นๆอยู่ นี่แหละ คือเสน่ห์และสิ่งสำคัญที่ทำให้บ้าน มันเป็นบ้านของผู้อยู่อาศัยคนนั้นจริงๆ” สถาปนิกเล่า
เสน่ห์หนึ่งที่เราเห็นภายในบ้านหลังนี้ คือ องค์ประกอบของบ้านไม้เก่าที่ยังคงสมบูรณ์และสวยงามอย่างไร้ที่ติ ซึ่งสถาปนิกตั้งใจออกแบบเปิดฝ้า โชว์โครงสร้างตงไม้แดง ส่งผลให้บริเวณส่วนอื่นของบ้านกลายเป็นเพียงผนังสีขาวที่สร้างความเรียบง่าย เพื่อให้ฝ้าและตงไม้โดดเด่นขึ้นมามากที่สุด ส่วนวัสดุอื่นๆ ภายในบ้าน ทีมสถาปนิกก็ออกต่อจากของเก่า พื้นหินอ่อนที่สวยงาม ก็ยังคงเก็บรักษาเอาไว้ดังเดิม ส่วนของใหม่ที่จะเพิ่มเติมเข้าไปก็ต้องเหมาะสมและเข้ากับไม้เดิมของบ้าน อย่างเช่น ดีเทลซ่อนตัวล็อคกลอนไม้สักแท้ที่ผู้ออกแบบทำขึ้นใหม่ โดยเขียนแบบเองทั้งหมด



โดยเฉพาะ คนที่เขาเป็นเจ้าของจะมีความรู้สึกร่วม รักในความเป็นเจ้าของ เราเลยสร้างดีเทลในแต่ละบ้านให้แตกต่างกัน เฟอร์นิเจอร์ตามบ้านต่างๆ เราก็จะดีไซน์เอง เพื่อให้เจ้าของเขารู้สึกถึงความพิเศษ ราวกับว่าเป็นสิ่งที่ทำขึ้นเพื่อเขาคนเดียวโดยเฉพาะ”
Location: วงศ์สว่าง บางซื่อ กรุงเทพฯ
Owner : รศ.ดร.ภญ.ม.ล.สุมาลย์ สาระยา
Architecture & Interior Design : อรชุมา สาระยา Common Space Architect


















